संक्रांतीचा खरा अर्थ ही पूजा केल्यावरच नक्की समजेल

संक्रांती म्हटलं की आज बहुतेक लोकांच्या डोळ्यासमोर येतो तो तिळगुळ, पतंग उडवण्याचा आनंद, आणि सोशल मीडियावर फिरणारे सणाचे फोटो. पण या सगळ्याच्या पलीकडे जाऊन पाहिलं, तर मकर संक्रांतीचा खरा, मूळ आणि आध्यात्मिक अर्थ एका अतिशय साध्या, पण अर्थपूर्ण पूजेमध्ये दडलेला आहे — सुगड पूजा.

ही पूजा केवळ परंपरा म्हणून नाही, तर शेती, निसर्ग, कुटुंब आणि समृद्धी यांचं एकत्रित दर्शन घडवणारा विधी आहे. खरं तर, मकर संक्रांतीचा खरा अर्थ काय आहे, हे समजायचं असेल, तर सुगड पूजेचा अर्थ समजून घेणं आवश्यक आहे.

मकर संक्रांती म्हणजे नेमकं काय?

मकर संक्रांती हा सण केवळ धार्मिक नाही, तर खगोलशास्त्रीय आणि कृषी दृष्टिकोनातूनही अत्यंत महत्त्वाचा आहे. सूर्य मकर राशीत प्रवेश करतो, म्हणजेच उत्तरायणाची सुरुवात होते. हा काळ प्रकाश, उर्जा आणि सकारात्मकतेचा मानला जातो.

पण आपल्या परंपरेत, या बदलाचा आनंद फक्त आकाशाकडे पाहून नाही, तर जमिनीशी नातं जोडून साजरा केला जातो. त्यामुळेच मकर संक्रांतीला नवीन धान्याची पूजा करण्याची परंपरा निर्माण झाली.

सुगड पूजा म्हणजे काय?

सुगड पूजा म्हणजे निसर्गाने दिलेल्या पहिल्या फळांचे आणि धान्यांचे कृतज्ञतेने पूजन.

शेतात बाहेर आलेले नवीन पीक
जमिनीशी जोडलेली मेहनत
कुटुंबाच्या सुख-समृद्धीची प्रार्थना

हे सगळं एकत्र येतं.

सुगड म्हणजे: “नव्या धान्याने भरलेला, समृद्धीचं प्रतीक असलेला घडा” हा घडा म्हणजे फक्त भांडे नसून, तो घरात येणाऱ्या समृद्धीचा, अन्नपूर्णतेचा आणि सातत्याचा प्रतीकात्मक रूप आहे.

सुगड पूजा कशी करतात?

मातीच्या पाच सुगडांची (घट) पूजा केली जाते. यासाठी पाटावर रांगोळी काढून त्यावर स्वच्छ वस्त्र अंथरले जाते. त्यावर पाच सुगड मांडले जातात. प्रत्येक सुगडाला हळद-कुंकू वाहून, त्यात नवीन धान्य जसे, तांदूळ, ऊस, हरभरा, गव्हाच्या ओंब्या भरून ठेवले जातात. फुले आणि अक्षता वाहून नमस्कार केला जातो.

सुगड पूजेमध्ये वापरले जाणारे पदार्थ हे थेट शेतातून आलेले, नैसर्गिक आणि ऋतुनुसार योग्य असतात. ह्यालाच ओसा असे म्हणतात आणि हे सुगड सुवासिनींना वाण म्हणून दिले जाते.

शेतकऱ्याच्या कष्टांना मान
निसर्गाबद्दल कृतज्ञता
पुढील वर्षासाठी समृद्धीची मागणी

सुगड पूजेचा खरा अर्थ काय आहे?

अन्न हे देवाचं रूप आहे
समृद्धी मेहनतीतून येते
निसर्गाशी जुळवून घेतल्याशिवाय विकास शक्य नाही

ही पूजा केवळ “करणं” नाही, तर मनातून स्वीकारणं आहे. जेव्हा आपण घड्यात नवीन धान्य ठेवतो, तेव्हा आपण प्रत्यक्षात असे म्हणतो: “जे मिळालं आहे, त्याबद्दल आम्ही कृतज्ञ आहोत आणि पुढेही सद्बुद्धी, आरोग्य आणि समृद्धी लाभो.”

आजच्या काळात सुगड पूजेचं महत्त्व

अन्नावर अवलंबून असणं कमी झालेलं नाही
निसर्गाचं महत्त्व कमी झालेलं नाही

संस्कार देणारी
भारतीय सणांचा अर्थ सांगणारी
मुलांना निसर्गाशी जोडणारी

सुगड पूजा कुटुंबाच्या समृद्धीसाठी का महत्त्वाची आहे?

आपल्या परंपरेत कोणतीही पूजा ही “फक्त देवासाठी” नसते. ती घरासाठी, कुटुंबासाठी आणि पुढील पिढीसाठी असते.

कुटुंब एकत्र येतं
सामूहिक प्रार्थना होते
सकारात्मक विचारांची देवाणघेवाण होते

- शांतता
- समाधान
- मानसिक स्थैर्य

यांचा अनुभव येतो.

सुगड पूजा आणि संस्कार

अन्नाची किंमत शिकवते
निसर्गाचा आदर शिकवते
परंपरेचा अर्थ समजावते

ही केवळ धार्मिक विधी नसून, जीवनमूल्यांची शाळा आहे.

मकर संक्रांतीचा खरा अर्थ आज समजून घेऊया

तिळगुळ आणि पतंग हे संक्रांतीचे बाह्य रूप आहे. पण सुगड पूजा ही संक्रांतीची आत्मा आहे.

सणाचं गांभीर्य कळतं
परंपरेमागचं शास्त्र समजतं
आणि “संक्रांती” म्हणजे नेमकं काय, हे उमगतं

“सुगड पूजा”, “मकर संक्रांती”, Makar Sankranti 2026, “Sugad Puja muhurta”, “Sugad Puja Maharashtra”.

वंदन पंडित का निवडावे?

पंचांगानुसार निवडलेला योग्य मुहूर्त
वैदिक शास्त्रांनुसार शुद्ध विधीपद्धती
आवश्यक सर्व पूजासाहित्याची सोय
प्रत्येक विधीचा अर्थ समजावून सांगणारे मार्गदर्शन

संपर्क

महाराष्ट्रभर 1500+ प्रशिक्षित आणि प्रमाणित पंडितजींचे नेटवर्क
संपूर्ण पूजेची सामग्री आमच्या टीमकडून उपलब्ध
परंपरेनुसार शुद्ध आणि सुसंस्कृत पूजेचा अनुभव

📞 तुमची पूजा आजच बुक करा – 8104030300
🌐 संपूर्ण महाराष्ट्रभर सेवा | १५००+ वेदशास्त्रसंपन्न पंडितजींचे नेटवर्क